Alfa Bier werkt zonder vaste contracten: 'Alles op basis van vertrouwen'

“Bij ons is niet de boekhouder de baas, maar de brouwer.” Met die uitspraak vat Martijn Meens een belangrijk deel van de filosofie achter Alfa Bier samen. Al ruim anderhalve eeuw wordt in het Limburgse Schinnen bier gebrouwen en nog altijd is het bedrijf zelfstandig. In een biermarkt waarin veel familie- en regionale brouwerijen onderdeel zijn geworden van grotere concerns, is dat steeds uitzonderlijker.

De uitspraak over de boekhouder is overigens niet alleen beeldspraak, blijkt tijdens het gesprek met pater familias en eigenaar Harry Meens, zijn zoon en opvolger Martijn en hoofdvertegenwoordiger Wouter Wijnen. Bij Alfa schuift ook de financiële man aan bij het dagelijkse proefmoment, zegt Harry Meens. “Dan denkt hij niet: kunnen we dit of dat niet goedkoper doen? Hij proeft zelf waarom we bepaalde keuzes maken.”

Geen concessies

Volgens de familie zit daar een belangrijk deel van het geheim van ruim 150 jaar onafhankelijkheid. Blijven doen waar je goed in bent, geen concessies doen aan kwaliteit en niet achter iedere trend aanlopen. Dat klinkt eenvoudig, maar vraagt soms om keuzes die op korte termijn niet de goedkoopste zijn. “Je kunt van alles doen om bier goedkoper te produceren, maar dat doen wij niet en zullen we ook nooit doen”, zegt Martijn Meens, de vijfde generatie binnen het familiebedrijf.

Die focus op kwaliteit leverde recent opnieuw internationale erkenning op: Alfa Edel-Pils werd uitgeroepen tot beste pils ter wereld. Eerder gebeurde dat al in 2021. Zeker bij pils, benadrukt Harry Meens, is constante kwaliteit geen vanzelfsprekendheid. Kleine afwijkingen in het brouwproces zijn direct terug te proeven in het eindproduct. Ze zijn de enige bierbrouwerij in Nederland die brouwt met 100% gecertificeerd natuurzuiver bronwater uit eigen bron - niet onbelangrijk omdat bier voor 90% uit water bestaat, zegt hij met gevoel voor understatement.

*Tekst gaat verder onder de foto's.

Generatiewissel

Voor de familie gaat onafhankelijkheid niet alleen over wie de aandelen bezit. Het betekent ook zelf kunnen bepalen welke koers je vaart. Om dat te kunnen blijven doen, moet het bedrijf financieel gezond zijn en voldoende verdienen om zelf te investeren, stelt Harry Meens. Daarmee voorkom je afhankelijkheid van externe geldschieters.

Intussen vindt binnen Alfa langzaam een generatiewisseling plaats. Martijn neemt steeds meer verantwoordelijkheden en de dagelijkse leiding over van zijn vader. Die ziet dat de volgende generatie met de medewerkers verder bouwt op dezelfde uitgangspunten: kwaliteit voorop en trouw blijven aan de identiteit van de brouwerij. Die behoefte aan vrijheid vertaalt Alfa ook naar de horeca, vertelt hoofdvertegenwoordiger Wouter Wijnen.

Horecaleverancier

Toen Alfa zo’n vijftien tot twintig jaar geleden nadrukkelijker de Nederlandse horeca opzocht, maakte het een bewuste keuze: geen traditionele bierleveringscontracten. Een horecaondernemer die Alfa schenkt, moet zelf bepalen welke andere producten hij daarnaast voert. Wil een ondernemer een speciaalbier van een andere brouwerij op de kaart? Geen probleem. Het uitgangspunt: de ondernemer bepaalt wat zijn gast vraagt en wat bij zijn zaak past.

Daar staat tegenover dat Alfa ook een duidelijke grens trekt. De brouwerij wil bierleverancier zijn, stelt Harry Meens: “We zijn geen bank.” Horecaondernemers die financiering nodig hebben, moeten die zelf organiseren. Ook investeringen in bijvoorbeeld tapinstallaties moeten niet het middel zijn waarmee brouwer en ondernemer aan elkaar worden gebonden. “Het uitgangspunt is een gelijkwaardige samenwerking”, vult Martijn Meens aan. “Wij leveren het bier tegen een eerlijke prijs; de ondernemer kiest er vervolgens zélf voor om dat bier te schenken.”

*Tekst gaat verder onder de foto.

Geen contracten

Die vrijheid heeft ook consequenties voor Alfa. Zonder langdurig contract is een klant immers vrij om morgen voor een andere brouwer te kiezen. De brouwerij moet horecaondernemers dus iedere dag opnieuw overtuigen met het product en de samenwerking. Volgens Wouter Wijnen is dat juist de kracht van Alfa. De relatie is gebaseerd op vertrouwen en transparantie in plaats van contractuele verplichtingen. Dat veel horecaondernemers die jaren geleden voor Alfa kozen nog altijd klant zijn, ziet het familiebedrijf als bewijs dat die aanpak werkt.

Vanuit Limburg heeft het horecanetwerk zich ondertussen organisch over Nederland verspreid. Alfa wordt inmiddels ook geschonken in steden als Amsterdam en Groningen en in verschillende grensregio’s. Dat gebeurt in een markt waarin de totale bierconsumptie onder druk staat. Bij Alfa herkennen ze de trend, maar zien ze tegelijkertijd ook een andere ontwikkeling: horecagasten drinken misschien minder, maar kiezen bewuster voor kwaliteit. Voor de familiebrouwerij is dat reden om juist niet van koers te veranderen. Ten eerste zijn ze niet voor niets onafhankelijk, ze maken hun eigen keuzes. En ten tweede: laten ze nou net het beste pils ter wereld produceren.