Gerard Molenaar: ‘Lokaal bier geeft horeca kleur en karakter’

De Nederlandse biermarkt is de afgelopen tien tot vijftien jaar uitzonderlijk snel gegroeid. Het aantal brouwerijen per 100.000 inwoners ligt inmiddels (veel) hoger dan in traditionele bierlanden als België, Duitsland en het Verenigd Koninkrijk. Dat heeft geleid tot een ongekende diversiteit, maar ook tot meer aanbod dan vraag. Een correctie was onvermijdelijk.

Schaal versus karakter

Voor grote brouwers ligt de nadruk op schaal, constante kwaliteit en beschikbaarheid. Zij zorgen ervoor dat bier in de retail betaalbaar en breed verkrijgbaar blijft. Niet iedere Nederlander kan 3 euro voor een flesje neertellen, of 6 à 7 euro voor een glas 'speciaalbier' in de horeca.

Aan de andere kant staan de veel kleinere, onafhankelijke brouwers. Hun rol ligt niet in volume, maar in smaak, passie, creativiteit en lokale betekenis. Het zijn de aanspreekbare brouwers, bij wie je meestal gewoon kan binnenlopen. Zij geven kleur aan het aanbod, vergelijkbaar met bijvoorbeeld een lokale kaasmaker. Niet elke plaats heeft er meer dan een nodig, maar zonder deze brouwers verliest het bierlandschap echt karakter.

Overvolle markt

Deze brouwers moeten concurreren tegen de slagkracht van grote brouwers én tegen elkaar in een overvolle markt. Dat die markt ooit faillissementen en sluitingen zou opleveren, werd lang geleden al voorspeld.

Nu is die correctie duidelijk zichtbaar en voelbaar. Er zullen ongetwijfeld meer sluitingen volgen. Brouwers die deze correctie overleven, doen dat met ondernemerschap, een herkenbaar verhaal, smaakvolle kwaliteitsbieren, een lokale basis met eigen proeflokaal en een sterke band met lokale en regionale horecaondernemers.

De kracht van lokaal

In die beweging past ook het initiatief van CRAFT, de vereniging van zo'n tweehonderd onafhankelijke brouwers. Met de campagne Proef Lokaal leggen zij de nadruk op de verbinding tussen brouwer, horeca en drinker in de eigen omgeving.

Een lokaal verhaal dus, maar wel met de tegenwind van een overheid die alcoholgebruik wil ontmoedigen, een generatie die minder drinkt en die niet per se voor bier kiest, en een consument die kritischer naar uitgaven kijkt. Maar smaak, kwaliteit en een horeca die durft te kiezen voor een lokaal bierverhaal, dat zijn ook mooie perspectieven. Minder brouwers, dat is onvermijdelijk, maar met hopelijk meer impact in de lokale horeca.

Uiteindelijk begint het nog altijd aan de bar, met de vraag wat er lokaal te proeven valt. Schenk lokaal of regionaal gebrouwen bier en verleid je horecagasten met mooie smaken. Persoonlijk vind ik dat nog altijd het leukste van een horecabezoek: verrast worden met lokale producten.