Voorzichtig herstel voor restaurants en cafés, maar zorgen blijven

Ingedekte tafel in een restaurant

Voorzichtig herstel voor restaurants en cafés, maar zorgen blijven

De horeca – en dan met name eet- en drinkgelegenheden zoals restaurants en cafés – lijkt langzaam uit zwaar weer te komen. Volgens een recent rapport van ABN AMRO is er sprake van een voorzichtige opleving, al blijven er zowel op korte als lange termijn uitdagingen bestaan. Volatiele voedselprijzen en een aanhoudend personeelstekort zorgen nog steeds voor druk op ondernemers. Tegelijkertijd zorgen stijgende koopkracht en toenemend toerisme voor een licht positieve impuls.

Bron: ABN AMRO

Omzetgroei door stijgende koopkracht

In de eerste drie kwartalen van 2025 steeg de omzet in eet- en drinkgelegenheden met 5 procent ten opzichte van een jaar eerder. Het productievolume – oftewel de hoeveelheid verkochte producten of diensten – nam met 1,3 procent toe. Dit komt grotendeels door prijsstijgingen. Over heel 2024 bedroeg de volumegroei slechts 0,8 procent.

Voor 2026 verwacht het Centraal Planbureau een verdere koopkrachtstijging van 1,3 procent, wat naar verwachting ook zal leiden tot hogere horecabestedingen. Daarnaast blijft het dagtoerisme naar verwachting groeien, wat de sector extra steun biedt. De verhoging van de btw op logies heeft slechts een beperkt negatief effect op de uitgaven.

Faillissementen nemen iets af, maar problemen blijven

Hoewel de sector in 2025 nog altijd te maken had met een relatief hoog aantal faillissementen, zette de eerder gevreesde verdere stijging niet door. Met name in oktober en november van dat jaar was er een duidelijke daling zichtbaar bij eetgelegenheden. Bij drinkgelegenheden is al langer sprake van een geleidelijke afname.

Faillissementen-horeca-tm-november-van-elk-jaar-2026

Bron: CBS

Tegelijkertijd blijft de financiële situatie lastig. Volgens het CBS noemt één op de vijf horecaondernemers zijn schulden 'problematisch' – een forse toename ten opzichte van november 2023, toen dat nog 12,2 procent was. Vooral kleinere ondernemers (5 tot 50 medewerkers) ervaren financiële druk. Acht procent van deze groep vreest binnen een jaar te moeten stoppen.

In de eerste drie kwartalen van 2025 werden meer horecazaken opgeheven dan in de afgelopen tien jaar, vooral onder eetgelegenheden. Deze trend lijkt zich in de loop van het jaar iets af te vlakken. Het aantal cafés dat stopt daalde juist licht. Opvallend is dat het aantal geregistreerde eetgelegenheden bij de Kamer van Koophandel toeneemt, terwijl het daadwerkelijke aantal locaties in het straatbeeld rond de 34.000 blijft en recent zelfs iets is gedaald. Redenen hiervoor zijn onder meer personeelstekorten en moeilijke financiering, waardoor nieuwe zaken moeilijker van de grond komen.

Locaties-eet-en-drinkgelegenheden-per-jaar-CBS

Bron: CBS

Kosten stabiliseren, personeelstekort iets minder nijpend

Een positieve ontwikkeling is dat de eerder sterk gestegen kosten voor horecaondernemers beginnen te stabiliseren. Zowel inkoopkosten als personeelskosten vormen elk ongeveer een derde van de totale uitgaven. De prijzen van voedingsmiddelen stijgen minder snel dan voorheen, wat rust geeft aan inkopers. Wel blijven voedselprijzen volatiel door geopolitieke spanningen en klimaatverandering.

Ook op de arbeidsmarkt is er iets meer ademruimte. De cao-lonen in de horeca stijgen in 2026 minder hard dan gemiddeld in Nederland: 2,16 procent voor niet-vakkrachten en 2,5 procent voor vakkrachten. De algemene cao-loonstijging bedraagt 4 procent. Hoewel de vacaturegraad in de horeca met 50 vacatures per 1.000 banen nog steeds hoger is dan het landelijk gemiddelde van 42, is deze inmiddels terug op het niveau van 2019.

Conclusie: licht herstel, maar met risico’s

De vooruitzichten voor restaurants en cafés zijn iets beter dan in de afgelopen jaren. De stabiliserende kosten en afnemende personeelstekorten zorgen voor enige verlichting. Toch blijft de situatie kwetsbaar. Veel ondernemers kampen nog met schulden, de voedselprijzen blijven grillig, en het tekort aan personeel is nog lang niet opgelost. Een volledig herstel vergt dus nog tijd – en veerkracht.

Artikel delen